TENİN MAĞLUBİYETİ, RUHUN HİCRETİ

İnsan ömrü, hiç bitmeyecek sanılan gürültülü bir panayırın usulca dağılıp hakikatin o ağır sükûtuyla baş başa kalma serüvenidir. Gençlik; tenin kibirli bir narasıysa yaş almak ruhun o tavizsiz ve vakur uyanışıdır.

Gençliğin o delişmen çağında gözler hep uzak ufuklara, fethedilecek zirvelere ve kalabalıkların alkışına dikilmiştir. Bedenin diriliği, zihne sürekli dünyayı dize getirebileceğini fısıldar; ruh ise dışarıdan gelen o bitmek bilmeyen arzuların telaşında âdeta sağırlaşır. Her şeyin vitrinlere dönük yaşandığı bu amansız koşu, aynadaki ilk derin çizgiyle, nefeste düğümlenen o ilk yorgunlukla tökezler. Bu kırılma anı dışarıdan bedenin bir mağlubiyeti gibi algılansa da aslında insanın kendi içine doğru başlattığı o soylu hicretin ta kendisidir. Eskiden bir ceza gibi görülen, tahammül edilemeyen yalnızlık, zamanla kapısı sıkıca örtülüp sığınılan en emniyetli sığınağa dönüşür.

Yıllar geçtikçe bedendeki eksilmeler, ruhta devasa genişlemelere ve sarsılmaz bir idrake kapı aralar. Heveslerin o kör edici sisi dağıldığında öfkenin yerini insanın tüm zaaflarını anlayan o buruk tebessüm alır. İnsan, gençliğin o keskin, acımasız ve yargılayan köşelerini yontar; haklı çıkmanın kibirli tahtından inip, anlamanın ve affetmenin engin vadisine yerleşir. Gözün feri usulca çekilirken gönlün basireti daha önce hiç olmadığı kadar keskinleşir. Bir zamanlar isyan ettiren, uykuları bölen acılar ve hayal kırıklıkları, artık ruhun haritasını çizen, bedeli ödenmiş asil birer nişane olarak göğüste taşınmaya başlar.

Nihayetinde gençliğin son bulması bir tükeniş yahut matem değil, insanın kendi çıplak hakikatine kavuşma törenidir. Fırtınalarla boğuşarak yelkenlerini yıpratmış mağrur bir kalyonun, o derin ve sakin sulara ağır ağır demir atmasıdır. Yaşlılık, her şeye hükmedebilme yanılgısından kurtulup kendi hudutlarını bilmenin verdiği o eşsiz hürriyettir; tenin sahneden usulca çekilip, ruhun asıl özgürlüğünü ilan ettiği o ağırbaşlı makamdır.

Mehmet Öztürk