RUHUN KİRİNİ YIKAYAN IRMAK: ÖZÜR VE ERDEM

Doğası gereği hata ile malul, kusur ile yoğrulmuş bir varlıktır insan. Kusursuzluk iddiası yalnızca Yaradan’a mahsustur; kul ise acziyetiyle kaimdir. Lakin insanoğlu, kibrin o zehirli şerbetini içtiği günden beri, hatasını kabul etmeyi bir zayıflık, özür dilemeyi ise bir mağlubiyet sayar oldu. Oysa özür; nefsin o dik başlı atını dizginlemek, ruhun sırtındaki kamburu söküp atmaktır. Bir yenilgi değil, bilakis insanın kendi "ben"liğiyle girdiği savaşı kazanmasıdır.

Modern zamanlarda özür, ne yazık ki dudak ucuyla söylenen, manadan yoksun ve soğuk bir "pardon" kelimesine indirgendi. Hata yapanlar, kırdıkları kalbin tamirinden ziyade, kendi vicdanlarını susturmanın derdine düşüyor. "Kırdıysam özür dilerim" gibi şartlı cümleler, samimiyetten fersah fersah uzak bir kaçıştan ibarettir. Zira gerçek bir özür; sadece dildeki bir ikrar değil, kalpteki derin bir pişmanlığın eyleme dökülmesidir. Kırılan bir testiyi yapıştırdığınızda belki su tutabilir; lakin o çatlak, ancak samimiyetin harcıyla, gözyaşının suyuyla kapanır.
Bizim irfan geleneğimizde "gönül yıkmak", Kabe’yi yıkmakla eşdeğer tutulmuştur. Bu sebeple bir gönlü tamir etmek, alelade bir nezaket kuralı değil, manevi bir inşadır. İnsan, özür dilerken karşısındakine "Sen benim nefsimden, gururumdan ve haklı olma ihtimalimden daha değerlisin." mesajını verir. Bu, egonun o sert kabuğunu kırmak ve içindeki insanı ortaya çıkarmaktır. "Haklı olmak" zehrinden kurtulup, "hakkaniyetli olmak" mertebesine erişmektir.

Velhasıl; özür dilemek alçalmak değil, bilakis tevazu kanatlarıyla yükselmektir. Hata yapan sadece "insan"dır; lakin o hatayı fark edip telafi etmeye çalışan, "insan-ı kâmil" olma yoluna girmiş bir yolcudur. Kibrin kalesine sığınanlar yalnızlaşırken, özrün o şifalı kapısını çalanlar gönüllerde taht kurar. Unutmayalım ki; eğilmek, gönül kırmaktan her zaman daha evladır.

ASABE